RZNL251022_068_Derbyma RZ

Knowledge Sharing - 25-03-2026

Samen kansen creëren voor deze gezonde en veelzijdige groente

Onder de noemer #embracebrassicas zet Rijk Zwaan de komende jaren in op weerbare rassen voor sluitkool, bloemkool en broccoli en zoekt het tegelijkertijd naar nieuwe marktkansen. Een bijzondere nieuwe bloemkool, bijvoorbeeld. “Innoveren doen we nadrukkelijk samen met ons netwerk, van telers tot retailers”, vertelt Kerstin Sobottka, Crop Manager Brassicas en General Manager bij Rijk Zwaan Welver.

Kerstin was blij dat zij dit belangrijke gewas onder haar hoede kreeg, toen ze acht jaar geleden bij Rijk Zwaan kwam werken. “Ik hou van de buitenteelt. Graag sta ik met mijn laarzen in het veld. Bovendien vind ik brassica’s een interessante en veelzijdige groente, omdat die overal ter wereld anders wordt geteeld en gegeten. Wist je dat Indiërs bloemkool zelfs bij hun ontbijt eten? Ook in de teelt is het geen ‘one size, fits all’: elk klimaat en elke markt stelt andere eisen aan rassen.”

Grote verscheidenheid in rassen

Die verscheidenheid begint al met het grote aantal gewassen dat bij brassica’s hoort. Ten eerste zijn dat de sluitkolen wittekool, rodekool, savooiekool en spitskool. Maar ook bloemkool, boerenkool, broccoli en koolrabi zijn deel van de familie. Omdat het om een buitenteelt gaat, ontwikkelen veredelaars rassen voor alle seizoenen en klimaatzones.

“We bieden rassen voor telers in Europa, de Verenigde Staten, Zuid-Amerika, het Midden-Oosten, Australië, Afrika en Azië. Voor zowel bewaring, verwerking als de verse markt. We hebben pas zelfs een tropische bloemkool gelanceerd”, vertelt ze met enige trots.

Meer machinaal oogsten

Hoewel er grote verschillen zijn in de teeltomstandigheden, kampen alle telers met dezelfde uitdagingen. Stijgende arbeidskosten zijn er één van. “Kolen met de hand oogsten is arbeidsintensief. Het is bovendien zwaar werk, waar moeilijk medewerkers voor te vinden zijn”, weet Kerstin.

Bij sluitkool voor de industriële verwerking gebeurt de oogst al mechanisch, maar sluitkool, bloemkool of broccoli voor de verse markt en bewaarmarkt moet in perfecte staat van het veld komen. Een verbeterde vorm van machinaal oogsten kan uitkomst bieden. “Als Rijk Zwaan werken wij nauw samen met machinefabrikanten om voor deze markten rassen te testen die daarbij passen, bijvoorbeeld omdat die makkelijk en uniform te oogsten zijn”, legt ze uit.

Testen in klimaatkamers

Een andere uitdaging voor telers van brassica’s is het veranderende klimaat. “Voor hen is het lastig om in te spelen op zowel heftige buien als langere perioden van droogte, die op dezelfde plekken voorkomen. Sowieso er op veel plaatsen in de wereld minder zoet water beschikbaar”, weet Kerstin.

“Om deze uitdagingen het hoofd te bieden, selecteren wij weerbare rassen die sterk zijn tegen abiotische stress. In speciale klimaatkamers stellen wij ze daarom bloot aan extreme omstandigheden. We sorteren overigens ook voor op de verdere toekomst, waarin ik verwacht dat de hydroponics teelt van brassica’s een optie wordt.”

Resistente koolrassen

Naast de stijgende arbeidskosten en de extremere weeromstandigheden, vraagt het beheersen van ziekten en plagen voortdurend om aandacht van telers. “Zij hebben steeds minder chemische middelen voorhanden. Rassen met uitgebreide resistenties zijn daarom welkom. Onze wittekool met tripsresistentie en bloemkool met knolvoetresistentie - Pb Defense TM - zijn enkele voorbeelden van de robuuste oplossingen die wij telers bieden”, zo geeft Kerstin aan.

Koolrabi als carpaccio

Niet alleen op uitdagingen van telers van nu, maar ook de marktkansen van de toekomst speelt Rijk Zwaan in. Volgens Kerstin, die bij verschillende veredelaars marketingfuncties vervulde, kunnen brassica’s wel wat vernieuwing gebruiken.

“Het is een beetje een ouderwetse groente. Ook de marketing is traditioneel: ze liggen in de winkel als kolen van meer dan een 1 kilo. Jongeren willen het anders: in kleinere porties en met inspiratie voor een andere bereiding. Koolrabi als carpaccio, bloemkool in Aziatische stijl of broccoli in smoothies bijvoorbeeld. Dat laatste is in de Verenigde Staten populair. Dat kolen supergezond en lekker zijn, biedt ons als keten kansen”, vertelt ze enthousiast.

Bijzondere nieuwe bloemkool

Met nieuwe kleuren, maten en typen brassica’s inspireert Rijk Zwaan telers en andere ketenpartners om samen het schap te vernieuwen. “Onze paarse en groene bloemkool en rosé kool zijn een verrijking, net als de mini-spitskool. Pas hebben we in Spanje onze een bijzondere nieuwe bloemkool getest, die past bij de eetgewoonten van de nieuwe generatie consumenten. Bovendien zal deze uiteindelijk geschikt zijn voor machinale oogst. De retailer die ik een sneak preview gaf, vond het fantastisch”, onthult ze.

Of een innovatie als deze slaagt, hangt volgens Kerstin af van de toegevoegde waarde. “Deze heeft de grootste kans van slagen als iedereen in de keten ervan profiteert, tot en met de consument aan toe. Bovendien doet de prijs er veel minder toe. Daarom is het geweldig als wij alle vinkjes kunnen zetten: visueel aantrekkelijk, gezond en makkelijk te telen, oogsten, verpakken en consumeren.”

#embracebrassicas

Om dit soort kansen te omarmen, is nauwe samenwerking in de keten van wezenlijk belang. “Consumenten beïnvloeden kunnen wij als Rijk Zwaan natuurlijk nooit alleen. Daarom kiezen wij er al sinds de jaren ’90 voor om intensief samen te werken in de keten. We doen trainingen samen, zitten aan tafel en wisselen expertise uit”, illustreert Kerstin deze sterke connecties.

Ze benadrukt dat zij eveneens waarde hecht aan contacten buiten de keten. “Wij initiëren én participeren graag in allerlei netwerken. Dat biedt nieuwe energie, inspiratie en perspectieven. Samen met ketenpartners en met dit uitgebreide netwerk willen we - onder de noemer #embracebrassicas - innovaties laten floreren.”

Bloemkool, broccoli en sluitkool
null
Bloemkool, broccoli en sluitkool
John Buijsman
Crop specialist